“Het gaat nooit over Sieb, maar over het beeld dat mensen hebben” 

Bertina ontwikkelde zelf manieren om het onderwijs beter aan te laten sluiten. “Zo bedacht ik een kaartjesmethode, waarbij je activiteiten van de dag zichtbaar maakt. Dat gaf structuur en tijdsbesef. En het werkte niet alleen voor Sieb, maar ook voor andere leerlingen. Hij heeft dus ook anderen wat te brengen, als je daar voor openstaat.” Toch was het niet vanzelfsprekend. “Het was ook hard werken. Nieuwe leerkrachten, een andere directeur, steeds weer meebewegen. Het is heel afhankelijk van wie je treft.” 

Op zoek naar een plek 

Rond groep 6 en 7 ging Bertina op zoek naar vervolgonderwijs. Een praktijkschool leek goed te passen. “We vonden een school die heel goed aansloot bij hoe Sieb zich wilde ontwikkelen. Hij was zelf ook enthousiast.” Maar bij de aanmelding ging het mis. “Er was veel weerstand. Ze wilden hem niet. Ik moest telkens weer bewijzen dat het wél kon, terwijl zijn basisschool deze school ook als vervolg adviseerde.” Zelfs na toelating bleef het lastig. “Ze zeiden bijvoorbeeld dat hij eenzaam was. Dan vroeg ik: hebben jullie hem zelf gevraagd hoe hij dat ervaart?” 
Uiteindelijk was de strijd te zwaar. “Ik dacht: ik stop met vechten. Ik wil gewoon open kunnen communiceren.” 

Geen ruimte om door te groeien 

Sieb ging naar een particuliere vervolgplek. Een omgeving waar jongeren zich verder kunnen ontwikkelen. Maar ook daar ziet Bertina een probleem. “Veel jongeren stromen alsnog door naar dagbesteding. Dat kan voor sommigen heel passend zijn, maar niet voor iedereen. Als je verder wilt leren, is daar vaak geen ruimte voor.” Ze merkt dat kansen te vroeg stoppen. “Stel je wilt met dieren werken of iets creatiefs doen, dan is er geen leerlijn. Terwijl die behoefte er wel is.” 

Afgewezen zonder gezien te worden 

Het raakt haar zichtbaar. “Je kinderen zijn je achilleshiel. De afwijzing van hem en wie hij is, is heel heftig. Hij wordt afgewezen zonder dat mensen hem kennen. Op basis van een ‘DNA-pakketje’.” Volgens haar zit daar de kern. “Het gaat nooit over Sieb. Nooit over zijn werkelijke beperking, maar over het beeld dat mensen zelf creëren.” En dat beeld klopt vaak niet. “Sieb is leergierig, sociaal en ontzettend creatief. Hij houdt van samenwerken en is breed geïnteresseerd. Als iemand hem niet begrijpt, maakt hij een plaatje. Zijn handicap is ook zijn kracht.” 

Wat het met hem doet 

De impact is groot. “Toen hij van school moest, viel zijn sociale leven in elkaar. Hij vroeg boos: ‘waarom moet ik van die school af?’ Hij had ineens geen vrienden meer.” Dat bracht verlies en onzekerheid. “We bespreken alles met hem, maar het laat wel zien wat er gebeurt wanneer je geen passende plek hebt.” 

Meer dan één kind 

Voor Bertina gaat het om meer dan haar zoon alleen. “Het gaat om hoe we met elkaar omgaan. In de basis klopt het onderwijssysteem niet. Je wordt veel te vroeg in een spoor gezet.” Ze ziet ook wat er mogelijk is als het anders wordt ingericht. “We moeten elk kind kansen bieden. Het heeft een positieve uitwerking op iedereen. Ontmoeting begint op school.” Daarom gelooft ze in verandering. “Ik hoop dat MBO op Maat landelijk wordt uitgerold. Want dit gaat niet alleen over Sieb. Dit gaat over een samenleving waarin iedereen mee kan doen.” 

Laat jongeren als Sieb gewoon meedoen

In Nederland zijn er 50.000 jongeren met een licht verstandelijke beperking die wél willen leren, maar voor wie toegankelijk mbo-onderwijs ontbreekt. 

Met MBO op Maat bouwen we aan een nieuwe route. Met kleinere klassen, meer begeleiding en onderwijs dat echt aansluit. 

Help mee om in 2030 50 leerlijnen mogelijk te maken. Met jouw bijdrage kunnen meer jongeren leren, werken en meedoen.